Voor patiënten met hormoonreceptorpositieve (HR+), HER2-negatieve gemetastaseerde borstkanker begint de behandeling vaak met hormoontherapie in combinatie met een CDK 4/6-remmer. Wanneer deze aanvankelijke aanpak echter niet meer werkt, bestaat er een reeks tweedelijns- en opkomende opties om de overleving te verlengen en de kwaliteit van leven te verbeteren. Het begrijpen van deze alternatieven – en hoe genomische testen de beste keuze kunnen begeleiden – is cruciaal voor effectief management.
Wanneer moet u overwegen om van behandeling te veranderen?
Artsen bevelen doorgaans een verandering aan wanneer de kanker ondanks de behandeling begint te groeien, de symptomen terugkeren of wanneer beeldvormende scans de progressie van de ziekte onthullen. Een andere belangrijke indicator is de aanwezigheid van specifieke genmutaties, zoals ESR1 of PIK3CA, die kunnen wijzen op resistentie tegen de huidige therapieën.
Genomische tests, waarbij gebruik wordt gemaakt van een vloeistof- of weefselbiopsie, zijn essentieel. Vloeibare biopsieën (bloedtesten) detecteren kanker-DNA, terwijl voor weefselbiopten een monster van de tumor zelf nodig is. Beide bieden inzicht in mutaties die behandelbeslissingen kunnen beïnvloeden.
Uw arts zal ook rekening houden met uw algemene doelen en voorkeuren. Sommige behandelingen zijn oraal, terwijl andere intraveneuze toediening vereisen; verschillende medicijnen hebben ook verschillende bijwerkingenprofielen. Het is van het grootste belang om de optie te selecteren die het beste bij uw individuele behoeften past.
Tweedelijnsbehandelingen: gerichte benaderingen
Er zijn verschillende gerichte therapieën beschikbaar als de initiële behandeling mislukt. Deze omvatten:
- Selectieve oestrogeenreceptordegraders (SERD’s): Deze medicijnen blokkeren oestrogeenreceptoren op kankercellen, waardoor de groei wordt belemmerd. Fulvestrant (Faslodex) is een standaard SERD, toegediend via injectie. Nieuwere opties, elacestrant (Orserdu) en imlunestrant (Inluriyo), zijn specifiek goedgekeurd voor patiënten met een ESR1-mutatie, die tot 40% treft van degenen die resistentie tegen hormoontherapie ontwikkelen. Giredestrant, hoewel nog niet door de FDA goedgekeurd, laat veelbelovende resultaten zien in onderzoeken.
- PIK3CA-remmers: Ongeveer 40% van de HR+/HER2-borstkankers heeft een PIK3CA-mutatie. Geneesmiddelen zoals alpelisib (Vijoice), capivasertib (Truqap) en inavolisib (Itovebi) blokkeren het eiwit dat door dit gen wordt geproduceerd, waardoor de groei van kankercellen wordt geremd. Capivasertib behandelt ook kankers met AKT1- of PTEN-mutaties. Opmerking: PIK3CA-remmers worden niet aanbevolen voor patiënten met diabetes vanwege mogelijke bijwerkingen op de bloedsuikerspiegel.
- mTOR-remmers: Voor patiënten zonder ESR1- of PIK3CA-mutaties blijft everolimus (Afinitor) een haalbare optie, vaak gecombineerd met fulvestrant.
- PARP-remmers: Als BRCA1- of BRCA2-mutaties aanwezig zijn, kan olaparib (Lynparza) of talazoparib (Talzenna) effectief zijn. Deze medicijnen maken gebruik van het onvermogen van de kanker om DNA-schade te herstellen, wat leidt tot celdood.
Opkomende therapieën: immunotherapie en antilichaam-medicijnconjugaten
Naast deze gevestigde opties worden er nieuwe strategieën onderzocht:
- Antilichaam-geneesmiddelconjugaten (ADC’s): Deze “biologische raketten” leveren chemotherapie rechtstreeks aan kankercellen. Fam-trastuzumab deruxtecan (Enhertu) is goedgekeurd voor HER2-lage borstkankers, terwijl sacituzumab govitecan (Trodelvy) en datopotamab deruxtecan (Datroway) worden gebruikt nadat hormoontherapie en chemotherapie hebben gefaald.
- Immunotherapie: Hoewel aanvankelijk niet effectief tegen HR+/HER2-borstkanker, onderzoeken onderzoekers combinaties met chemotherapie, hormoontherapie of AKT-remmers om de aanval van het immuunsysteem op kankercellen te versterken. PD-1/PD-L1-remmers, zoals pembrolizumab (Keytruda) en nivolumab (Opdivo), worden onderzocht.
Klinische onderzoeken: toegang tot geavanceerde behandelingen
Deelnemen aan een klinische proef kan toegang bieden tot experimentele therapieën voordat deze algemeen beschikbaar zijn. Hulpbronnen zoals ClinicalTrials.gov kunnen u helpen relevante onderzoeken te vinden.
De beslissing over wat er daarna komt in de behandeling is sterk geïndividualiseerd. Genomische testen, patiëntvoorkeuren en de beschikbaarheid van klinische onderzoeken spelen allemaal een rol bij het bepalen van de meest effectieve handelwijze.
Uiteindelijk is het doel om de overleving te verlengen met behoud van de kwaliteit van leven. Door het veranderende landschap van de behandeling van borstkanker te begrijpen, kunnen patiënten en hun artsen weloverwogen beslissingen nemen.
